گزارش

سلطنت مجتبی؛ بیانیه میرحسین و پروژه جانشینی موروثی در جمهوری اسلامی

۲۰ مرداد ۱۴۰۱
احسان مهرابی
خواندن در ۶ دقیقه
در سال‌های اخیر به جز معترضان «جنبش سبز»، برخی از اصول‌گرایان نیز به صورت تلویحی یا صریح نام «مجتبی خامنه‌ای» را مطرح کرده‌اند
در سال‌های اخیر به جز معترضان «جنبش سبز»، برخی از اصول‌گرایان نیز به صورت تلویحی یا صریح نام «مجتبی خامنه‌ای» را مطرح کرده‌اند
«میرحسین موسوی» و «مهدی کروبی» ۱۲ سال پیش و یک هفته پیش از حصر خود نیز درباره موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند
«میرحسین موسوی» و «مهدی کروبی» ۱۲ سال پیش و یک هفته پیش از حصر خود نیز درباره موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند
«مهدی کروبی» را می‌توان اولین فردی خواند که در فضای سیاسی به صورت علنی دخالت مجتبی خامنه‌ای در اقدامات حکومتی و انتخابات سال ۱۳۸۴ را مطرح کرد
«مهدی کروبی» را می‌توان اولین فردی خواند که در فضای سیاسی به صورت علنی دخالت مجتبی خامنه‌ای در اقدامات حکومتی و انتخابات سال ۱۳۸۴ را مطرح کرد
از دیدگاه نزدیکان «میرحسین موسوی»، هدف او این بوده است که موضوع جانشینی خامنه‌ای تعیین تکلیف شود
از دیدگاه نزدیکان «میرحسین موسوی»، هدف او این بوده است که موضوع جانشینی خامنه‌ای تعیین تکلیف شود
با این حال، در روزهای گذشته و پیش از انتشار پیام «میرحسین موسوی»، برخی چهره‌ها، از جمله «علی مطهری» به بهانه ایام محرم نسبت به موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند
با این حال، در روزهای گذشته و پیش از انتشار پیام «میرحسین موسوی»، برخی چهره‌ها، از جمله «علی مطهری» به بهانه ایام محرم نسبت به موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند
نوشته «میرحسین موسوی» در حالی منتشر شده است که برخی برکناری «حسین طائب» از ریاست سازمان اطلاعات سپاه پاسداران را به معنای منتفی شدن پروژه جانشینی «مجتبی خامنه‌ای» دانسته بودند
نوشته «میرحسین موسوی» در حالی منتشر شده است که برخی برکناری «حسین طائب» از ریاست سازمان اطلاعات سپاه پاسداران را به معنای منتفی شدن پروژه جانشینی «مجتبی خامنه‌ای» دانسته بودند
برخی از چهره‌های سیاسی نیز اتفاقات یک ساله گذشته در دولت «ابراهیم رئیسی» را نشانه درست بودن نظریه پوست خربزه «مجتبی خامنه‌ای» زیر پای او می‌دانند
برخی از چهره‌های سیاسی نیز اتفاقات یک ساله گذشته در دولت «ابراهیم رئیسی» را نشانه درست بودن نظریه پوست خربزه «مجتبی خامنه‌ای» زیر پای او می‌دانند
رسانه‌های نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران، از جمله «کیهان» و «تسنیم» با حمله به «میرحسین موسوی»، واکنش‌های تندی به نوشته او نشان دادند اما نسبت به هشدارش در خصوص موروثی شدن رهبری در ایران سکوت اختیار کردند
رسانه‌های نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران، از جمله «کیهان» و «تسنیم» با حمله به «میرحسین موسوی»، واکنش‌های تندی به نوشته او نشان دادند اما نسبت به هشدارش در خصوص موروثی شدن رهبری در ایران سکوت اختیار کردند

«میرحسین موسوی» پس از ۱۲ سال، بار دیگر هشدار تلویحی خود درباره موروثی شدن جمهوری اسلامی و جانشینی «مجتبی خامنه‌ای» به جای پدرش را به صراحت تکرار کرده است.

میرحسین موسوی و «مهدی کروبی» یک هفته پیش از حصر خود نیز درباره موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند. در آن زمان هر چند موضوع جانشینی مجتبی خامنه‌ای در شعارهای معترضان به انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ مطرح می‌شد اما مانند امروز جدی گرفته نمی‌شد.

«کیهان» و رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اما ترجیح داده‌اند که از کنار موضوع جانشینی مجتبی خامنه‌ای عبور کنند و پاسخی به این موضوع ندهند.

در این میان، تنها برخی چهره‌های اصول‌گرا در فضای مجازی پروژه جانشینی مجتبی خامنه‌ای را تکذیب کرده‌اند.

نوشته میرحسین موسوی در حالی منتشر شده است که برخی برکناری «حسین طائب» از ریاست سازمان اطلاعات سپاه پاسداران را به معنای منتفی شدن پروژه جانشینی مجتبی خامنه‌ای دانسته بودند. با این حال، در روزهای گذشته و پیش از انتشار پیام موسوی، برخی چهره‌ها، از جمله «علی مطهری» نیز به بهانه ایام محرم، نسبت به موروثی شدن حکومت هشدار داده بودند.

***

هشدار موسوی و کروبی درباره موروثی شدن حکومت در ۱۲ سال پیش 

مهدی کروبی را می‌توان اولین فردی خواند که در فضای سیاسی به صورت علنی دخالت مجتبی خامنه‌ای در اقدامات حکومتی و انتخابات سال ۱۳۸۴ را مطرح کرد.

هم‌چنین میرحسین موسوی و مهدی کروبی در بیانه خود در سال ۱۳۸۹ به مناسبت سالگرد انقلاب ۱۳۵۷ و حدود یک هفته پیش از حصر خانگی خود  درباره موروثی شدن حکومت هشدار داده و نوشته بودند: «آیا دردناک نیست که بعد از گذشت بیش از ۳۰ سال از انقلاب، دوباره دغدغه مردم، مواجهه با بازتولید همان مناسبات پادشاهی و این بار به نام دین باشد؟»

این دو رهبر «جنبش سبز» تاکید کرده بودند: «امروز شرایط سیاسی کشور از خطر بازتولید مناسبات شاهنشاهی، جز موروثی بودن حکومت چیزی کم ندارد.»

در انتخابات سال ۱۳۸۸، در فضای عمومی نیز نام مجتبی خامنه‌ای مطرح شد و معترضان شعار «مجتبی بمیری، رهبری را نبینی» سر دادند.

کروبی بعدها نیز میزان آرای خود در این انتخابات را نتیجه این نامه دانست و سال ۱۳۹۶ در نامه‌ای نوشت: «اگر در آن‌روزها به امام حسن مجتبی، امام دوم شیعیان و فرزند امیرالمومنین علی اشکال کرده بودم، رای بیش از پنج ميليون این‌جانب در سال ۱۳۸۴ در انتخابات ۱۳۸۸ به آمار مضحک ۳۰۰ هزار تنزل پیدا نمی‌کرد.»

پیش از سال ۱۳۸۸ مجتبی خامنه‌ای درس خارج فقه خود را در قم آغاز کرده بود و برخی مراجع تقلید به این اقدام او اعتراض کرده بودند.

ثابت شدن نظریه پوست خربزه زیر پای رئیسی

در سال‌های اخیر به جز معترضان جنبش سبز، برخی از اصول‌گرایان نیز به صورت تلویحی یا صریح نام مجتبی خامنه‌ای را مطرح کرده‌ بودند؛ از جمله «محمد سرافراز»، رییس سابق صداوسیما نوشته بود که پیش از تصمیم برای استعفا، نزد طائب رفته و گفته بود: «من تشکر می‌کنم از شما و چون ممکن است آقایان را نبینم، از طرف من از آقای حسین محمدی [معاون بررسی دفتر رهبری] و حاج‌آقا مجتبی تشکر کنید، زیرا زمینه را فراهم کردید که من از صداوسیما بروم و این جای تشکر دارد و من راحت می‌شوم.»

سال ۱۳۹۹ نیز تراکت‌هایی با شعار «لبیک یا مجتبی» در سطح شهر چسبانده شدند و رسانه‌های ایران از بازداشت کارگرانی که این پوسترها را چسبانده بودند، خبر دادند. اما در نهایت  گزارش روشنی  درباره تهیه کنندگان این پوسترها منتشر نشد.

سال گذشته، برخی رییس جمهوری شدن «ابراهیم رئیسی» را مقدمه رهبر شدنش دانستند و گروهی پوست خربزه‌ای برای حذف او از میان نامزدهای این سمت. در این میان، «فائزه هاشمی» در یک فایل صوتی  که در اختیار «ایران‌وایر» قرار گرفت، گفته بود رییس جمهوری شدن رئیسی اتفاقا نقطه منفی برای رهبری او خواهد شد: «رییس ‌جمهوری بعدی هم احتمالا همین وضعیت را پیدا می‌کند، چون مشکلات واقعا عجیب و غریب هستند.»

«تقی آزاد ارمکی»، استاد جامعه‌شناسی «دانشگاه تهران» نیز با اشاره به نقش «غلامعلی حداد عادل»، پدر زن مجتبی خامنه‌ای، گفته بود: «رئیسی رییس جمهوری مضمحل شده و شخصیت از بین رفته خواهد بود. او نه می‌تواند کاتالیزور شود برای انتخاب رهبر بعدی، نه خودش رهبر خواهد شد.»

برخی از چهره‌های سیاسی هم اتفاقات یک ساله گذشته در دولت رئیسی را نشانه درست بودن نظریه پوست خربزه می‌دانند.

واکنش‌ها به بیانیه میرحسین چه بود؟

رسانه‌های نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران، از جمله کیهان و «تسنیم» با حمله به موسوی، واکنش‌های تندی به نوشته او نشان داده‌ اما نسبت به هشدار او در خصوص موروثی شدن رهبری در ایران سکوت اختیار کردند و تنها به اعتراض او به دخالت جمهوری اسلامی در سوریه واکنش نشان دادند.

میرحسین موسوی در یادداشت روز گذشته خود که در واقع مقدمه‌ای بر «ترجمه عربی بیانیه‌های جنبش سبز» است، بدون این که از «حسین همدانی» نام ببرد، او را به دلیل نقش داشتن در سرکوب اعتراضات پس از انتخابات ۱۳۸۸، «سردار بی‌افتخار» توصیف کرد و  سرنوشت مسوولانی چون حسین همدانی را عبرتی برای بازماندگان خواند: «تا دریابند که خودکامه در ازای طعمه‌ای که پیش‌ پای‌شان می‌اندازد، همه چیز آنان را مطالبه می‌کند.»

تنها برخی چهره‌های اصول‌گرا در توییتر به موضوع جانشینی مجتبی خامنه‌ای واکنش نشان دادند.

«عبدالله گنجی»، مدیر مسوول سابق روزنامه «جوان»، وابسته به سپاه پاسداران و مدیر مسوول روزنامه «همشهری» در توییتی نوشت: «مدعای موروثی کردن رهبری از سوی موسوی، بدون سند، برهان و حجت، دوقلوی همان اتهام تقلب است. این دو یک سرمنشأ دارد.او اکنون مانند قمار بازی است که حتی امکان باخت دیگر هم ندارد. متن او نقد نیست بلکه اثبات وجود دوقلوی تاجزاده در غیاب او است. با این متن در صدد پر کردن خلا او است.»

«محمد صالح مفتاح»، از چهره‌های نزدیک به «محمدباقر قالیباف»، رییس مجلس شورای اسلامی نیز در توییتی نوشت: «واقعاً از آدم سیاسی که شایعات درباره جانشینِ رهبر شدنِ آقای مجتبی خامنه‌ای را جدی می‌گیرد، تعجب می‌کنم! لااقل کمی تاریخ بخوانید.»

او در عین حال در توییت دیگری نوشت: «در مورد حزب‌اللهی‌ها این درد عمیق‌تر است! واقعاً چه‌طور می‌توانید چنین گزینه‌ای را روی میز بدانید؟»

اشاره مفتاح به تاریخ در حالی است که گفته شده «احمد خمینی» نیز برای جانشینی پدرش تلاش کرده بود و از همین رو بارها مطرح شده است که مجتبی خامنه‌ای سرنوشت احمد خمینی را دیده و می‌داند هر کسی رهبر شود، هر چه قدر هم مطیع باشد، سریع خود را از زیر عبا بیرون خواهد کشید.

هدف از بیانیه میرحسین موسوی چیست؟

در حدود ۱۵ سال گذشته، نام حسین طائب و مجتبی خامنه‌ای به یک‌دیگر گره خورده بود و از این جهت برکناری طائب از نگاه برخی، منتفی شدن پروژه جانشینی مجتبی تصور شد. با این حال، در برخی محافل داخلی گویا تحلیل این است که این پروژه به صورت جدی دنبال می‌شود.

از همین رو، علی مطهری در توییتی نوشت:«قیام امام حسین… در ۱۰ سال از دوره خلافت معاویه قیام نکرد بلکه زمانی‌ که خلافت، موروثی و تبدیل به سلطنت شد و یک فرد بسیار فاسد خلیفه مسلمین شد، قیام فرمود چون توجه داشت که اگر قیام نکند و خون خود و یارانش در این راه نثار نشود، اثری از اسلام باقی نخواهد ماند. بنابراین حادثه عاشورا را یک سرگرمی سالانه یا صرفاً برای گرفتن حاجات تلقی نکنیم بلکه همه ما به نوبه خود وظیفه داریم که اگر با چنان شرایطی مواجه شدیم، بی‌تفاوت نباشیم.»

از این رو، از دیدگاه نزدیکان میرحسین موسوی، هدف او این بوده است که موضوع جانشینی خامنه‌ای تعیین تکلیف شود. گروه دیگری اما هدف از طرح این موضوع را سوزاندن این پروژه و پایین کشیدن مجتبی از تخت می‌دانند.

ثبت نظر

ویدیو

خرید و فروش اسناد تاریخی؛ حراج میراث فرهنگی روی وب

۲۰ مرداد ۱۴۰۱
خرید و فروش اسناد تاریخی؛ حراج میراث فرهنگی روی وب