پسرک شاید 15 سالش هم نباشد. اگر صدایش را نشنویم، شاید فکر کنیم لباس رزمی که پوشیده و چاقویی که به سوی دوربین گرفته، بیش تر برای بازی و شوخی است. اما شوخی در کار نیست. این، کلیپی تصویری است که گروه تروریستی «داعش» به تازگی منتشر کرده و این پسربچه تا ثانیه‌هایی دیگر فردی را که «جاسوس» معرفی می‌کند، جلوی دوربین سر می‌برد. 
اما آن‌چه این فیلم را از ده‌ها مورد مشابه که در سه سال گذشته به دیدن‌شان عادت کرده‌ایم، متمایز می‌کند، زبان آن است.‌ پسرک به زبان سلیس فارسی صحبت می‌کند و به نام «قتاده فارسی» معرفی شده است. «قتاده» نام یکی از یاران مشهور پیامبر اسلام است.

پسرک خونسردانه رو به مخاطبانش در «ایران صفوی» می‌کند و می‌گوید:‌ «سرزمین و دیار شما را بر سرتان خراب می‌کنیم، امنیت‌تان را بر هم می‌زنیم و خون‌تان را جاری می‌کنیم.»‌

ایران صفوی کنایه است به دولت جمهوری اسلامی ایران. برخی تحلیل گران و مخالفان جمهوری اسلامی عقیده دارند روحانیون حاکم در ایران در این رویا هستند که امپراتوری چون امپراتوری صفوی داشته باشند.

اما فارغ از این جدال های تاریخی، داعش مدت‌ها است که جهانی و چندزبانه بودن خودش را به رخ می‌کشد. مجله‌های شیک و گلاسه انگلیسی و فرانسوی چاپ می‌کند، فیلم‌های تبلیغاتی به زبان عبری می‌سازد و ترانه‌هایی به زبان چینی پخش می‌کند. ولی در چند ماه اخیر به زبان فارسی که زبان اکثریت در سه کشور مسلمان افغانستان، تاجیکستان و ایران به شمار می رود، روی آورده است. به نظر می‌رسد این بخشی از تلاش این گروه تروریستی برای افزایش جذب عضو در ایران و حمله به خاک کشور باشد.

در روز ۱۷ خرداد امسال که تهران درگیرحملات تروریستی شد، اولین احساس ایرانیان و حتی عمده تحلیل‌گران شاید بهت بود. اما آیا این بهت به جا بود؟ مگر نه که ایران،‌ چه مردم و چه دولت آن، دشمنی آشکار برای داعش به نظر می‌آیند؟ هم نیروهای نظامی ایران شاید بیش از هر کشور خارجی دیگری در عراق و سوریه با تروریست‌های داعش درگیر بوده‌اند و هم مردم ایران از یک سو «شیعه» هستند که در نظر داعشی‌ها «کفر» است و از سوی دیگر، جهت زندگی آن ها عموما نقطه تضاد تفکر داعشی بوده است. پس بهت واقعی شاید باید در این می‌بود که چه طور حمله داعش به ایران این همه طول کشید؟‌

اما کسانی که از نزدیک داعش را دنبال ‌می کنند شاید متوجه بالا رفتن خطر عضوگیری داعش از میان ایرانیان و حمله این گروه به ایران شده بودند. کم تر از ۲۴ ساعت پیش از حمله بود که «رادیو فردا» گزارشی در مورد افزایش تبلیغات داعش به زبان فارسی و تلاش آن برای جذب ایرانیان سنی‌مذهب منتشر کرد.
چند ماه پیش از حمله نیز برای اولین بار شاهد انتشار چهار شماره از مجله رسمی داعش به نام «الرومیه» به زبان فارسی بودیم. این مجله قبلا به نام منطقه‌ای در سوریه که در دست داعش بود و در روایات می‌گویند آخرالزمان آن‌جا رخ می دهد، «دابق» نام داشت. اما این منطقه که از دست رفت، نامش را «رومیه» گذاشته‌اند که نشان از قصد فتح «روم»، یعنی غرب دارد. کارشناسان می‌گویند این شماره‌ها ترجمه مستقیم مقالات مجله انگلیسی بوده‌اند. مقاله‌ای به تفصیل توضیح می‌دهد که چرا ریختن خون کفار مجاز است. روی جلد یکی از شماره‌ها چاقویی خونین را می‌بینیم و مقاله‌ای که روش قتل با چاقو را توضیح می‌دهد.

اما مهم‌تر از این‌ها، فیلمی ۳۷ دقیقه‌ای بود که داعش در ایام نوروزی ۱۳۹۶ به زبان فارسی منتشر کرد. این فیلم که محصول نیروهای داعش در استان «دیاله عراق» (هم‎جوار با ایران) است، با هزینه بسیار ساخته شده و ظاهری خیلی حرفه‌ای دارد. در آغاز فیلم، بازیگران صحنه‌هایی از امپراتوری ساسانی را به تصویر می‌کشند و راوی از زمان قبل از بعثت می‌گوید که کفر و ظلم در زمین منتشر شده و امپراتوری ساسانی فارسی «مجوسیت»‌ [زرتشتیت]» را دین و آیین رسمی کرده بود. 
در این فیلم به غلط گفته می‌شود که پایتخت ساسانی‌ها در شهرهای فارس، یعنی ایران امروز قرار داشته در حالی که پایتخت ساسانی‌ها در «تیسفون»، در نزدیکی بغداد کنونی بوده است. سپس از داستان گرویدن ایران به اسلام می‌شنویم و از «سلمان فارسی» تجلیل و نقش او در استفاده از تاکتیک‌های نظامی ایرانی مثل «حفر خندق» که باعث پیروزی در جنگ احزاب شد و این که عرب از قبل به آن پی نبرده بود، یادآوری می شود.

در ادامه، روایت تاریخی داعش بیان می شود: «ایرانیان 9 قرن مسلمان باقی ماندند.» 
 راوی می گوید تنها در قرن دهم هجری بود که «اسماعیل صفوی» بنیان کشور را بر دین «رافضی» و قومیت یا همان «عرق فارسی» گذاشت. منظور البته تشیع است. رافضی به معنای ردکننده، اصطلاحی موهن است که سنی‌های افراطی در مورد شیعیان به کار می‌برند. 
انگار که فیلمی مستند تماشا می‌کنیم؛ کارشناسان داعشی روی صحنه می‌آیند و از آن‌چه کشتار سنی‌ها و علمای اسلامی به دست صفویان می‌نامند، سخن می‌گویند. یکی از این به اصطلاح کارشناسان، حتی از سفیر پرتغال در چین که به ایران سفر کرده بود، در مورد منهدم کردن مساجد اهل سنت نقل قول می‌آورد و ادعا می‌کند که در زمان صفویان، از «ابولولو»، قاتل ایرانی‌تبار «عمر»، به عنوان «قهرمان شجاع ملی» تجلیل می‌شده و «زیارتگاه مقدسی» برایش بنا شده بوده است.

این حرف‌ها شاید به نظر خیلی از ما مضحک بیاید اما تلاش داعش برای ارایه روایت تاریخی خاصی است که به ویژه ۹ درصد سنی‌مذهب های کشور را هدف می‌گیرد. داستانِ آن‌چه سرکوب تاریخی سنی‌ها نامیده می‌شود، به زمان حال رسانده می‌شود و با حمله به جمهوری اسلامی ترکیب می‌شود. سپس با پخش  عبادت یهودیان ایران در کنیسه‌های خود در تهران و اصفهان، اعتراض می‌شود که چه طور غیرمسلمانان در ایران حق عبادت دارند ولی تهران مسجد سنی ندارد. 

در این فیلم، تلاش ایران برای منتشر کردن تشیع‌گری و رافضی‌گری در سراسر دنیا نیز مورد حمله قرار می‌گیرد و تصاویر سینه‌زنی گروهی در آفریقا نشان داده می‌شود. حمایت ایران از متحدینش در منطقه نیز مورد حمله این فیلم تبلیغاتی است؛ از جمله حمایت از «الحشد رافضی» (که منظور «الحشد شعبی» در عراق است)، «نصیریه» (که اصطلاحی توهین‌آمیز برای «علویان» سوریه است)، «حوثی»‌ها در یمن و «حزب اللات» (که در کنار اصطلاحاتی مثل «حزب شیطان» که مورد استفاده سازمان مجاهدین خلق هم هست، برای «حزب‌الله» لبنان به کار می‌رود).

طبیعی است که در این فیلم، رهبران مذهبی سنی‌های ایران هم‏چون «مولانا عبدالحمید»، امام جمعه محبوب و خوش‌نام زاهدان نیز مورد حمله قرار می‌گیرند؛ همانی که در مقابل تبعیض علیه هم‌مذهبان سنی خود ‌ایستاده و به این خاطر جایزه حقوق بشری گرفته است.

فارسی، زبان اصلی این فیلم تبلیغاتی است اما بخش عمده‌ای از آن توسط یک بلوچی‌زبان روایت می شود که می‌کوشد دو درصد بلوچی زبانی که به ویژه در جنوب شرقی ایران زندگی می‌کنند را هدف بگیرد.

یکی دیگر از شخصیت‌های فیلم، «الاحوازی» نام دارد و به زبان عربی سلیس صحبت می‌کند و مشخصا می‌خواهد عرب‌های ایرانی را هدف بگیرد (با این‌که اکثریت عرب‌های خوزستان شیعه هستند). انتخاب کلمه الاحوازی هم هدفمند بوده و به ادبیات جدایی طلبان فعال در استان خوزستان نزدیک است. در پایان، فیلم به زبان عربی و با زیرنویس فارسی‌ از «اهل سنت ایران، فرزندان سلمان»، اعم از بلوچ و کُرد و عرب و فارس می‌خواهد مجلس شورا تشکیل دهند و به داعش بپیوندند.

در بیش از سه سالی که از تاسیس «خلافت» داعش گذشته، این گروه بدون شک کم برای جلب ایرانی‌ها تلاش نکرده است. کارشناسان مدت‌ها است که می‌گویند برخی ایرانیان در صفوف داعش جنگیده و کشته شده‌اند. اما در یک سال گذشته تلاش‌های این گروه تروریستی برای سربازگیری در ایران افزایش چشم‏گیر یافته است. خرداد ۹۵ گزارش شد ۱۸ نفر که می‌خواستند با استفاده از شبکه اجتماعی تلگرام به داعش بپیوندند، دستگیر شده‌اند. دو ماه بعد مقامات ارتش جمهوری اسلامی از درگیری با نیروهای داعشی در کرمانشاه و کشته شدن دو نفر از آن‌ها خبر دادند. همان ماه، «محمود علوی»، وزیر اطلاعات دولت حسن روحانی گفت نیروهای این وزارت‎خانه جلوی پیوستن یک هزار و ۵۰۰ ایرانی به داعش را گرفته‌اند. و بالاخره تنها چند روز پیش از حملات مرگبار ۱۷ خرداد به دو نقطه در تهران بود که مقامات ولایت «ننگرهار» در شرق افغانستان فیلمی منتشر کردند که در آن، مردی که خود را «یاسر»، از اهالی استان آذربایجان غربی معرفی می‌کند، می‌گوید از طریق تلگرام به داعش پیوسته است.

با این حساب و با توجه به این‌که حملات خرداد کار اعضای ایرانی داعش بوده، باید انتشار کلیپ القتاده فارسی را هم جدی گرفت. داعشی که در حال تار و مار شدن و از دست دادن تمامی اراضی خود در عراق، سوریه و لیبی است، شاید بکوشد نیروی بیش تری در ایران جذب کند و دست به حملات تروریستی دیگری در خاک ایران بزند.

کار داعشی‌ها البته در ایران همیشه با دشواری‌های بسیار روبه رو خواهد بود. سنی‌های ایران به ندرت جذب حرکات ضدایرانی و ضدشیعه شده‌اند. حتی جنبش‌های ضددولتی و خودمختاری‌طلب در کردستان و مناطق عرب‌نشینِ خوزستان بیش تر سکولار و ناسیونالیستی بوده اند. بلوچستان تنها جایی است که سنی‌گرایی افراطی توانسته است حضور داشته باشد. پیش از ۱۷ خرداد ۹۶، مهم ترین حمله تروریستی به ایران، حملات ۲۴ تیر ۸۹ به مسجد جامع زاهدان بود که در روز تولد امام حسین توسط گروه تروریستی «جندالله» و در تلافی اعدام یکی از نیروهای این گروه انجام شد. اما حتی در این منطقه نیز گروه‌های محلی، رقیبی جدی برای داعش به شمار می‌روند.

البته پتانسیل هایی وجود دارد. با وجود این که رهبران و مقامات ارشد جمهوری اسلامی به اهل سنت احترام می‌گذارند و به آن‌ها حمله نمی‌کنند، تبعیض مذهبی نسبت به سنی‌ ها محسوس است. جریان ضدسنی فعال در برخی شهرها مانند قم که توسط چهره هایی چون آیت‌الله« صادق شیرازی» هدایت می شوند نیز به تحریک احساسات مشغول هستند. هفت سال پیش در پاسخ به اقدامات همین گروه، آیت‌الله علی خامنه‌ای با صدور فتوایی اعلام کرد توهین به «عایشه» (همسر حضرت محمد که سنی‌ها او را «ام المومنین» می‌نامند) و نمادهای «برادران اهل سنت» ممنوع است. با این همه، هنوز کم نیستند روحانیونی که در مساجد ایران پای منبر می‌روند و به همسر پیامبر اسلام به خاطر این‌که در جنگ «جمل» با «طلحه» و «زبیر» علیه امام علی متحد شد، ناسزا می‌گویند. در همین مساجد هنوز گاه در توهین آشکار به اهل تسنن، جشن «عمرکشان» برگزار می‌کنند و ابولولو، قاتل عمر را قهرمان می‌خوانند. علاوه بر این، در گروه‌های شبه‌نظامی شیعه‌ای که در ایران، افغانستان و عراق متولد و در میدان‌های نبرد سوریه و عراق فعال هستند، جو فرقه‌گرایی و ضدسنی‌گری به چشم می خورد. داعش چشم به همین پتانسیل ها دوخته است؛ دوگانه تبعیض و تحریک.

{[ breaking.title ]}

{[ breaking.title ]}