حرف‌های «حمیدرضا عارف»، پسر «محمدرضا عارف»، معاون رییس‌جمهوری در دورهٔ دوم ریاست سیدمحمد خاتمی (۱۳۸۰ تا ۱۳۸۴)و چهره شاخص اصلاح‌طلب که ادعا کرده بود موفقیتش در زندگی به خاطر تاثیر «وراثت» است، از جنجالی ترين حرف های روزهای گذشته بود. کاربران رسانه‌های اجتماعی که ادعای این «آقازاده» را توهین‌آمیز تلقی کردند، دست به کارزاری اینترنتی زدند و هشتگ «ژن_خوب» برای مدتی رایج شد.فارغ از بحث های سياسی، ژن والدین واقعا چه تاثیری در موفقیت‌های آموزشی فرزندان دارد؟‌ این سوالی بسیار جدی است که سال گذشته شماری از مهم‌ترین محققان علم ژنتیک در جهان گرد هم آمدند تا با انجام تحقیقی گسترده روی این موضوع، پاسخی برای آن پیدا کنند. نتیجه کار آن‌ها در شماره ۵۳۳ مجله «نیچر» در ماه می ۲۰۱۶ منتشر شد. آن‌ها بر اساس تحقیق روی جامعه آماری که شامل نزدیک به ۳۰۰هزار نفر در سراسر جهان می‌شود، به این نتیجه رسیدند: «دست‎آوردهای آموزشی به شدت تحت تاثیر عوامل اجتماعی و سایر عوامل محیطی قرار دارد. اما تخمین زده می‌شود که عوامل ژنتیکی هم حداقل ۲۰ درصد در تفاوت افراد مختلف در این زمینه نقش دارند.» این مطالعه حتی ۷۴ جایگاه کروموزومی که به نوعی با دست‎آوردهای آموزشی ارتباط دارند را مشخص کرده است.
یکی از محققان این پژوهش، متخصصی ایرانی است به نام دکتر «بهروز علیزاده» که مدرک پزشکی خود را از دانشگاه «علوم پزشکی» تهران گرفته و حدود دو دهه است در هلند به ادامه تحصیل و کار مشغول است. او دکترای دوم خود را در سال ۲۰۰۵ از دانشکده پزشکی دانشگاه «اراسموس» در روتردام گرفت و در حال حاضر دانش‎یار صاحب کرسی در دانشکده همه‌گیرشناسی (اپيدميولوژي) دانشگاه «خرونینگنِ» هلند است. «ایران‎وایر» از او پرسیده است:

در تحقیق معروفی که انجام داده اید، آیا بالاخره فهمیدید که وراثت ژنتیک در موفقیت آموزشی نقش دارد یا نه؟

 به تازگی در ایران پسر یکی از سیاستمداران ادعا کرده است که ژن خوب باعث موفقیت او شده و همین حرف او جنجالی در شبکه های اجتماعی برپا کرده است. آیا چنین ادعایی می‌تواند صحت داشته باشد؟ یعنی تاثیر خوب ژن والدین در موفقیت؟

 این درست است که وقتی فردی پزشک یا مهندس است، احتمال این‌که فرزندانش نیز در همان زمینه موفق شوند، بیش تر است؟

 بین علوم انسانی و اجتماعی و رشته شما معمولا شکافی وجود دارد که این اواخر خیلی‌ها مثل شما کوشیده‌اند آن‌را پر کنند؛ مثلا خیلی‌ از متخصصان این علوم می‌گویند نتایج تحقیقات شما می‌تواند گمراه ‌کننده باشد. آن ها معتقدند عواملی اجتماعی پشت گروه‌هایی که از ژن خاصی برخوردارند، قرار دارند که دیده نمی‌شوند و در واقع، انتخاب گروه مورد تحقیق صحیح نیست.

آیا ژن افراد در طول زندگی آن ها امکان تغییر دارد؟‌

{[ breaking.title ]}

{[ breaking.title ]}