سال ۱۳۹۷ را شاید بتوان سال اعتراضات کارگری نامید؛ سالی که کارگران در شهرها و استان‌های مختلف بارها و بارها نسبت به عدم پرداخت حقوق خود، نداشتن امنیت شغلی و خصوصی‌سازی تجمع‌های اعتراضی برگزار کردند. حرف اصلی آن‌ها یک جمله بود: « کار می‌کنیم، چرا حقوق نمی‌گیریم؟»

صدا و تصاویر اعتراضات کارگری به مدد شبکه‌های اجتماعی به طور وسیع منتشر و بسیاری از اقشار جامعه مثل معلمان با کارگران هم‎صدا شدند. در این مجموعه گزارش، مروری داریم به مهم‎ترین اتفاقات کارگری در استان‌هایی که بیش‎ترین اعتراضات کارگری را در سال گذشته داشته‌اند.

نام استان اصفهان در سالی که گذشت با اعتراضات کشاورزان ،کارگران و سایر اقشار همراه بود. این استان که در بخش مرکزی ایران واقع است با کمبود منابع آبی چه برای کشاورزی و صنعت و چه برای آب شرب روبروست. با خشک شدن زاینده‌رود و عدم امکان کشاورزی در محدوده شرق اصفهان، ۲۵ هزار سرپرست خانوار بیکار شده‌اند. بنابر اخبار منتشر شده از وضعیت کارگران این استان اگر آمار کارگرانی که مطالبات مزدی معوقه دارند یا در طول سال ۱۳۹۷ از کار بیکار شده‌اند را به جمعیت کشاورزان بیکار شده بیافزاییم، رقم بیکاران به دست‌کم ۳۰ هزار سرپرست خانوار بیکار خواهد رسید.

پلی اکریل اصفهان

چهاردهم فروردین ۱۳۹۷  کارگران شرکت پلی‌اکریل اصفهان پس از نزدیک به یک سال وقفه به کارخانه بازگشتند. این کارگران در انتظار دریافت معوقات مزدی خود هستند. در روزهای پایانی اسفند ماه ۱۳۹۶، مدیر منابع انسانی این شرکت، با انتشار نامه‌ای خطاب به پرسنلی که «هنوز بیمه بیکاری می‌گیرند» از آنها خواست، تا چهاردهم فروردین ماه به کارخانه بازگردند. در پی این فراخوان حدود ۳۰۰ کارگر به سالن‌های تولید بازگشتند.  کارگران پلی‌اکریل می‌گفتند:«بخش اکریلیک کارخانه قرار است راه‌اندازی شود؛ پلی‌استر نیز از قبل از سال، با ظرفیت محدود شروع به کار کرده‌است اما همچنان مشکل مواد اولیه دارد.»

یکی از نگرانی‌های مهم این کارگران «پرداخت معوقات مزدی» است. آنها از فروردین  ۱۳۹۶به بیمه بیکاری معرفی شدند، هفت ماه مطالبات مزدی پرداخت نشده مربوط به دستمزد سال ۱۳۹۵ دارند. تعداد معدودی هم که سال ۱۳۹۶را در کارخانه به کار ادامه دادند، علاوه بر این هفت ماه معوقات، هر ماه مبلغ کمی به عنوان علی‌الحساب دریافت کردند و مابقی دستمزد خود را نگرفته‌اند.

این کارگران امیدوار بودند ضمن پرداخت هرچه سریعتر مطالبات مزدی، با تهیه مواد خام مورد نیاز، تولید با حداکثر ظرفیت از سر گرفته شود. کارخانه مدتهاست زیر نظر هیات حمایت از صنایع قرار دارد و تسهیلاتی برای راه‌اندازی مجدد به آن اختصاص داده شده ‌است.

به فاصله یکماه در ۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ هنوز سه هفته از بازگشت کارگران نگذشته بود که کارفرما زمزمه‌های انحلال شرکت را آغاز کرد. کارگران این کارخانه در پیامی که به اتحادیه آزاد کارگران ایران ارسال کردند؛ نوشته بودند:«پورسیدی کارفرمای شرکت، خود واردکننده الیاف آکریل از ترکیه و چین است و قصد دارد با انحلال کارخانه بازار بزرگتری برای خود ایجاد کند.»

تولیدات شرکت پلی‌اکریل ایران، الیاف اکریلیک و نخ و الیاف پُلی اِستر است و تولیدات آن به عنوان مواد اولیه در شرکت‌های نساجی و تولید فرش مورد استفاده قرار می‌گیرد. این شرکت سابقه‌ای در حدود نیم قرن برای نزدیک به ۲۰۰۰ نفر ایجاد شغل کرده بود. کارخانه‌ای که یکی از نمادهای اشتغال کارگر در گذشته قلمداد می‌شد.

۲۹  مهرماه ۱۳۹۷ُ شورای اسلامی کارِ شرکت پلی‌اکریل اصفهان، در نامه‌ای خطاب به «علیرضا محجوب»، رئیس فراکسیون کارگری مجلس و دبیرکل خانه کارگر خواستار ورود مجلس به قضیه و حل مشکلات قطب نساجی کشور شد. آنها در نامه خود با تشریح وضعیت و درخواست‌های خود، هشدار داده بودند که نگذارید «پلی‌اکریل» هم به سرنوشت هپکو و آذرآب دچار شود.

کارگران کارخانه سیمان سفید بنوید نائین

۳ اردیبهشت ۱۳۹۷ کارگران کارخانه سیمان سفید بنوید نائین در استان اصفهان اعلام کردند سه ماه دستمزد و عیدی سال ۱۳۹۶ خود را از کارفرما طلبکارند. به گفته این کارگران مطالبات مزدی آن‌ها مربوط به ماه‌های بهمن، اسفند سال ۱۳۹۶و فروردین سال ۱۳۹۷ است. علاوه بر آن کارفرما به دلیل کمبود نقدینگی عیدی پایان سال ۱۳۹۶ را هم به آن‌ها پرداخت نکرده است. هرکدام از این کارگران به‌صورت میانگین ۱۵ تا ۲۰ سال سابقه کار دارند.

عباسعلی پوربافرانی، نماینده مردم شهرستان‌ نائین، در واکنش به تجمعات و مطالبات این کارگران گفته بود:«در خصوص مشکلات این واحد تولیدی دست‌کم ۱۰ جلسه با برخی مسئولان شهرستان برگزار کرده‌ایم و در حال حاضر روند کار در این کارخانه به نسبت قبل بهتر شده است.»

مشخص نیست کارخانه‌ای که حجم تولید خود را حفظ کرده و زیان ده هم نیست چرا باید در پرداخت معوقات و مطالبات کارگری تعلل کرده باشد.

رضا عقدایی، معاون سیاسی و امنیتی استانداری اصفهان، درباره مطالبات کارگران این کارخانه گفته بود:«با وجود اینکه محصول تولیدی کارخانه سیمان سفید بنوید ذخیره‌سازی نمی‌شود و بلافاصله وارد بازار می‌گردد انتظار داریم مطالبات کارگران به موقع پرداخت شود چراکه پرداخت نکردن دستمزد کارگران سرآغاز آسیب‌های اجتماعی در جامعه و باعث می‌شود بالاجبار از راه دیگر این مشکل را حل کنیم.»

گروه صنعتی انتخاب

چهارم اردیبهشت ماه ۱۳۹۷، منابع کارگری در گروه صنعتی انتخاب خبر دادند این کارخانه که تولیدکننده لوازم خانگی با برندهایی مثل «هایر» و «اسنوا» است، حدود ۳۰۰ نفر از کارگران خود را در ابتدای سال تعدیل کرده‌است. این کارگران که قراردادشان تا پایان سال ۱۳۹۶ بوده، از فروردین ۱۳۹۷ بیکار شده‌ بودند.

«حمیدرضا غزنوی»، سخنگوی گروه صنعتی انتخاب با تایید این خبر هاگفته بود:«ما در شرکت به طور دائم، پالایش نیروی انسانی را انجام می‌دهیم و کارگرانی که تعدیل شده‌اند، کسانی بوده‌اند که در ارزیابی عملکرد نمره کافی نیاورده‌اند و قاعدتاً باید جای آنها را به افراد جدیدی داد که روحیه و انرژی بالاتری دارند.» او تاکید کرده بود که کارگران تعدیلی فقط تا شب عید قرارداد داشته‌اند و خاتمه فعالیت آنها همزمان با پایان قراردادشان بوده‌ است.» سخنگوی گروه صنعتی انتخاب امکان بازگشت به کار تعدیلی‌ها را رد نکرده و گفته بود: «اگر شرایط فراهم شود ممکن است این کارگران به شرکت بازگردند و در پروژه‌های دیگر از آنها استفاده شود.»

کارگران ایستگاه راه‌آهن زواره

۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۷، کارگران ایستگاه راه‌آهن زواره در استان اصفهان که از نظر شغلی تحت پوشش اداره راه‌آهن یزد هستند، از تاخیر در دریافت حقوق و مزایای مزدی خود خبر دادند.

این کارگران گفته‌اند: «پیمانکار همیشه دستمزدهای ما را با تاخیر پرداخت می‌کند. مدیرکل راه‌‌آهن نیز با تایید این تاخیر از قول مساعد پیمانکار برای پرداخت در اسرع وقت خبر داده‌ است.این تاخیرها دیگر تبدیل به یک عرف متداول شده و پیمانکار همواره دستمزد ما را با تاخیر بسیار پرداخت می‌کند. هنوز حقوق اسفندماه را که قرار بوده فروردین دریافت کنیم، نگرفته‌ایم.»

آن‌ها از دشواری امورات معیشتی خود گفته اند: «همه ما کارگران اقساط بانکی داریم و وقتی مشخص نیست کی قرار است حقوق‌مان را بپردازند، چطور می‌توانیم وام‌های خود را پرداخت کنیم؟ این مساله زندگی ما را با مشکل مواجه می‌کند.»

‌سید مصطفی داودی "مدیرکل راه‌آهن یزد" با اشاره به این که متولی "کارگران ایستگاه راه‌آهن زواره اصفهان" بخش خصوصی است و راه‌آهن به لحاظ قانونی اجازه دخالت در امور این بخش را ندارد، گفته بود: «پیمانکار برای پرداخت حقوق معوقه این کارکنان تا پایان هفته قول مساعد داده است.»

کارگران مجموعه شهرداری اصفهان

۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷ کارگران شهرداری اصفهان اعلام کردند چند ماه معوقات مزدی پرداخت نشده دارند. روابط عمومی شهرداری در واکنش به این خبر گفته بود:«امروز حقوق اردیبهشت ماه کارگران شهرداری پرداخت می‌شود.» اما  کارگران پیمانکاری شهرداری اصفهان نسبت به پرداخت نشدن چندین ماه معوقات مزدی معترض بودند. این کارگران در بخش‌های مختلف فضای سبز و پاکبانی کار می‌کنند و می‌گویند از سال ۱۳۹۶ بخشی از معوقات مزدی شان پرداخت نشده‌ است.

روابط عمومی شهرداری اصفهان این ادعا را رد کرد و  گفت همه چیز مرتب است و مطالبات مزدی پرداخت نشده‌ای، در کار نیست.

۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۷  و پیش از تجمع اعتراضی کارگران شهرداری، کوروش محمدی عضو شورای شهر اصفهان اعلام کرده بود:«اعضای شورای شهر نمی‌توانند همه مشکلات را حل کنند. ما متوجه شده‌ایم برخی از کارگران و پرسنل زیرمجموعه شهرداری اصفهان از بهمن ماه سال گذشته حقوقی دریافت نکرده‌اند که بسیار دردآور است.»

۲۹ مرداد ۱۳۹۷ کوروش محمدی بار دیگر از تاخیر چند ماهه دستمزد کارگران شهرداری اصفهان خبر داد و گفت:«شهرداری اصفهان در اسرع وقت به مسئله پرداخت مطالبات کارگران شهرداری پایان دهد.» اصغر برشان یکی دیگر از اعضای شورای اسلامی شهر اصفهان نیز با تاکید بر ضرورت پرداخت مطالبات مزدی کارگران شهرداری گفته بود:«در این زمینه شهرداری باید پاسخگو باشد که چرا تاکنون حقوق کارگران خود را پرداخت نکرده و چه موانعی بر سر راه پرداخت حقوق کارگران وجود دارد.»

پیگیری‌های ایران وایر نشان می‌دهد این معوقات همچنان پرداخت نشده‌اند.

شهرک صنعتی امیرکبیر اصفهان

دهم مردادماه ۱۳۹۷ جمعی از کسبه و صنعتگران و کارگران واحدهای تولیدی در شهرک صنعتی امیرکبیر اصفهان برای دومین روز متوالی با حضور در خیابان شاپور در شمال اصفهان خواستار حل مشکلات صنفی خود شدند.

اکثر تجمع کنندگان، کارگران این واحدهای صنفی بودند که با وسائل نقلیه خود شامل موتور و دوچرخه در این تجمع حضور یافتند.آنها با سردادن شعار "حمایت حمایت، شاپوری باغیرت" از دیگر کسبه محل درخواست می‌کردند که برای بیان مطالبات صنفی با آنها همراه شوند. این تجمع ساعت ۱۲ ظهر آغاز شد و به دنبال حضور ماموران ضد شورش پایان یافت و تجمع کنندگان متفرق شدند.

کارگاه‌های مستقر در شهرک امیرکبیر اصفهان در زمینه تراشکاری، ریخته‌گری، مکانیکی، صافکاری، ابزارآلات، ماشین آلات و تعمیر خودروهای سنگین فعالیت می کنند.

رئیس اتحادیه صنف ماشین‌ساز، فلزتراش و خدمات فنی خودروهای سنگین در اصفهان در پی این تجمع با صدور اطلاعیه‌ای اعلام کرد: «این اتحادیه هرگونه حرکت‌ غیرقانونی و موارد خلاف امنیت که در جهت اهداف دشمنان قسم خورده انقلاب باشد را قویا محکوم می‌کند. با پیگیری مستمر اتحادیه و هیات امنای شهرک، در حال انتقال مشکلات و مطالبات بر حق صنعتگران به مسئولان هستیم که نتایج آن نیز بزودی منتشر خواهد شد.»

اکبر عشوریون از صنعتگران اصفهانی خواسته بود تا ضمن حفظ آرامش و هوشیاری خود در قبال تحرکات ضدانقلاب، هرگونه موارد مشکوک را به اتحادیه یا دفتر هیات امناء انتقال دهند.

کاشی نیلو

۲۰ مرداد ۱۳۹۷ کارگران کارخانه کاشی نیلو چون این واحد تولیدی به بخش خصوصی واگذار شده و آنها خواستار بازگشت به کار و دریافت مطالبات معوقه خود شده‌اند.

نبی الله صالحی، معاون سیاسی، اجتماعی فرمانداری نجف‌آباد با اعلام این نکته که "با راه‌اندازی خطوط جدید همه کارگران به کار سابق خود بازمی‌گردند."افزود:«در حال حاضر ۴۰ نفر از نیروی رسمی کارخانه مشغول کارند و تعداد ۳۰۰ نفر هم در حال دریافت مقرری بیمه بیکاری هستند. فعلاً بخشی از معوقات جاری کارگران این واحد پرداخت‌ شده اما هنوز معوقات قبلی باقیمانده است.»

دوم آبانماه ۱۳۹۷ خبر دیگری از کارگران این کارخانه منتشر شد که هنوز کارفرما مطالبه‌های حقوقی کارگران تعدیل شده‌اش را پرداخت نکرده است. کارگران هنوز پیگیر بازگشت به‌کار خود هستند. ۳۰۰ نفر از کارگران این کارخانه با میانگین ۱۰ تا ۱۵ سال سابقه کار به دلیل عدم نیاز از سوی کارفرما همزمان با تعطیلی این واحد تولیدی تعدیل شدند.کارگران این واحد صنعتی می‌گویند: برای پیگیری مطالبات مزدی وضعیت بازگشت به کارمان هر چند روز به نهادهای مختلف استان و شهرستان سر می‌زنیم اما هنوز بلاتکلیف هستیم.

در چهارماهه آخر سال ۱۳۹۷ در استان اصفهان، کشاورزان، معلمان و سایر اقشار جامعه تجمع‌ها و تحصن‌های اعتراضی زیادی ترتیب دادند. اعتراضاتی که پیش تر ایران وایر به آن‌ها پرداخته است.

مطالب مرتبط:

مطالبه، اعتراض، اخراج؛ مرور اعتراضات کارگری در استان لرستان

مرور اعتراضات کارگری در استان قزوین؛ ۴۸ هزار بیکار و ۲۰ تجمع کارگری

محرومیت در جوار نفت؛ مرور اعتراضات کارگری استان خوزستان-بخش نخست

صدای اعتراض اسماعیل و همکارانش؛ مرور اعتراضات کارگری در استان خوزستان -بخش دوم

{[ breaking.title ]}

{[ breaking.title ]}