«عباس عراقچی» وزیر خارجه جمهوری اسلامی به خبرنگاران گفته است: «بازیهای ما در دور مقدماتی در مکزیک برگزار میشود و این بحث که برای ویزای آمریکا مشکلی خواهیم داشت یا نه فعلا موضوعیت ندارد.»
عباس عراقچی این واکنش را در قبال سوال خبرنگارانی داشته که از او در مورد افزایش تنشها میان دولتهای ایران و آمریکا و احتمال «عدم صدور ویزا» برای بازیکنان و مربیان ایران پرسیده بودند.
باوجود تحلیلهای رسانهها در مورد صحبتهای عباس عراقچی و حتی گمانهزنیهایی مبنی بر «لابی پشتصحنه با فیفا»، اما شواهد نشان میدهد که اطلاعات عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی، صرفا برداشتی ناقص از یک گزارش قدیمی روزنامه «گاردین» است.
عباس عراقچی اطلاعاتش را از کجا آورده است؟
آنچه عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی گفته، یا بر پایه مطالعه ناقص یک گزارش یا بر اساس اطلاعات اشتباهی است که مشاورانش به او دادهاند.
روزنامه گاردین چاپ لندن، دوشنبه ۲تیر۱۴۰۴ یعنی یک روز پیش از پایان جنگ ۱۲ روزه ایران و اسراییل و دقیقا یک روز پس از حمله ایالاتمتحده آمریکا به تاسیسات هستهای ایران، در گزارشی با تیتر «مشکلات فیفا با میزبانی آمریکا و حضور ایران در جام جهانی»، پیشبینی کرد که حضور تیم فوتبال ایران در این رقابتها، با تنشهایی روبرو خواهد شد.
اما گزارش با این متن آغاز میشود: «هیچ مادهای در مقررات فیفا وجود ندارد که مانع از برگزاری مسابقات گروهی ایران در ایالاتمتحده شود، باوجوداینکه این کشور در معرض اقدام نظامی دولت ترامپ قرار دارد و شهروندان ایرانی تحت ممنوعیت سفر هستند که مانع از ورود آنها به این کشور میشود.»
گاردین در ادامه، از «احتمالات بسیار اندک» و «شانس بسیار پایین» تیم فوتبال جمهوری اسلامی برای سفر نکردن به خاک آمریکا در جریان رقابتهای جام جهانی ۲۰۲۶ نوشت و دقیقا به این نکته اشاره کرد که تیم فوتبال ایران، تنها با قرار گرفتن یک جایگاه خاص در گروه A، میتواند از بازی در ایالاتمتحده دور بماند و مسابقات این تیم در مکزیک برگزار شود.
گاردین در گزارش خود تاکید کرده بود که این فقط یک پیشبینی است و مدعی شد که وقتی همین موضوع را با فدراسیون جهانی فوتبال در میان گذاشته، پاسخی از آنها دریافت نکرده است.
عباس عراقچی یا مشاورانش احتمالا علاقهای به مطالعه گزارشهای رسانههای ورزشی بینالمللی ندارند. چون «یورو نیوز» در گزارشی که پنجشنبه ۵تیر۱۴۰۴ یعنی در فاصله سه روز پس از گزارش گاردین منتشر کرد، بهصراحت نوشت: «بر اساس مقررات فیفا، هیچ بند قانونی وجود ندارد که مانع از برگزاری بازیهای ایران در خاک آمریکا شود.» این رسانه با استناد به قوانین فیفا مدعی شد که چنین تصمیمی فقط بر عهده «هیات اجرایی فدراسیون جهانی فوتبال» خواهد بود و اخذ چنین تصمیمی در بازه زمانی باقیمانده تقریبا غیرممکن است.
بازیهای تیم فوتبال چگونه در مکزیک برگزار خواهد شد؟
وبسایت «عصر ایران» در تحلیلی بر صحبتهای عباس عراقچی در مورد قطعی بودن برگزاری هر سه بازی ایران در کشور مکزیک، نوشته است: «مکزیک در گروه اول، بهعنوان یکی از میزبانان جام جهانی حاضر است. بازیهای این گروه قرار است در ۳ شهر مکزیکوسیتی، مونتری و گوادالاخارا برگزار شود. از مجموع بازیها این گروه، فقط یک بازی در آمریکا برگزار میشود که آن بازی شامل جایگاه A3 نخواهد شد. بهاینترتیب، اگر فیفا، ایران را جایگاه سوم گروه اول قرار دهد، هر سه مسابقه مرحله گروهی تیم ملی ایران در مکزیک برگزار میشود.»
این وبسایت در ادامه حتی پیشبینی این را که تیم فوتبال از گروه خود صعود کند و به رقابتهای حذفی برسد از دست نداده و نوشته است: «فیفا با فعلوانفعالاتی خاص، میتواند بازی حذفی ایران در مرحله یک سیودوم را نیز به میزبانی مکزیک برگزار کند.»
بهاینترتیب، با برنامهریزی وزارت خارجه جمهوری اسلامی برای فدراسیون جهانی فوتبال، سهم تیم فوتبال ایران از ۱۳ مسابقهای که مکزیک در جام جهانی ۲۰۲۶ میزبان آن خواهد بود، دستکم ۴ مسابقه است.
آیا فیفا امکان دست بردن در قرعهکشی را دارد؟
برای رسیدن به پاسخ این سوال باید ابتدا به مراحل قرعهکشی جام جهانی ۲۰۲۶ نگاه کنیم.
قرعهکشی رقابتهای جام جهانی جمعه ۱۴آذر۱۴۰۴ (۵دسامبر۲۰۲۵) میان ۴۸ تیم حاضر در این مسابقات در «واشنگتن دیسی» آمریکا برگزار خواهد شد.
تیمها در ابتدا به چهار «پات» (Pot) یا «دسته» تقسیم خواهند شد. سه کشور میزبان بهعلاوه ۹ تیم برتر رنکینگ فیفا که به این جام راهیافتهاند، در سبد اول (POT1) قرار خواهند گرفت. مکزیک به دلیل میزبانی از بازی افتتاحیه قطعا در سبد اول خواهد بود. فیفا همچنین از پیش تعیین کرده که کانادا در گروه B و آمریکا در گروه D قرار خواهند گرفت.
۳۸ تیم باقیمانده نیز بر اساس رنکینگ فیفا، به ترتیب در سبدهای دوم تا چهارم قرار میگیرند. در زمان قرعهکشی، هر سبد باید تمام شود تا کشورها از سبدهای بعدی بیرون بیایند.
فیفا صرفا دو قاعده برای این بازیها قایل شده است؛ اول اینکه بهجز کشورهای اروپایی، هیچیک از کشورهای همقاره در یک گروه نخواهند بود. مثلا ایران و ژاپن اجازه همگروه شدن ندارند. همینطور در هیچ گروهی، بیش از دو تیم اروپایی حضور نخواهد داشت.
فیفا استثنای دیگری را بهصورت رسمی در نظر نگرفته است. مثلا اعلامنشده که تیم ملی مکزیک نباید در کانادا بازی کند، آرژانتین حق بازی در مکزیک را ندارد و یا ایران باید تا هر زمان که وزارت خارجه جمهوری اسلامی صلاح میداند در مکزیک بماند.
از تصمیمات خاص فیفا برای قرعهکشیها چه به یاد داریم؟
فدراسیون جهانی فوتبال ۸آذر۱۴۰۳ در گزارشی که پیرامون مراحل قرعهکشی رقابتهای جام جهانی ۲۰۲۶ منتشر کرد، صراحتا نوشت که هیچگونه «ملاحظات سیاسی» را در نظر نخواهد گرفت.
وبسایت «فوتبال ۳۶۰» رسانه «عادل فردوسیپور» اما در گزارش خود پیشبینی کرد که «جیانی اینفانتینو» برای آنچه «پرهیز از تنش سیاسی» خوانده، میتواند بازیهای تیم فوتبال را در کشوری غیر از آمریکا برگزار کند.
تکیه این استدلالها بر چند استثنای تاریخی است. رویترز در گزارش سال ۲۰۱۳ خود نوشت که یوفا و فیفا به این جمعبندی رسیدهاند که فقط در مرحله قرعهکشی رقابتهای «انتخابی» و «جام جهانی»، درخواست فدراسیونهای کشورها را در دو زمینه «روابط دیپلماتیک پرتنش» و «وجود درگیری مسلحانه» در نظر بگیرند و از «روبرو شدن قطعی» تیمها در مرحله گروهی در زمان قرعهکشی اجتناب کنند.
به همین دلیل یوفا و فیفا تا جای امکان از بازی تیمهای ملی اسپانیا مقابل جبلالطارق، روسیه مقابل گرجستان، روسیه مقابل اوکراین و آذربایجان مقابل ارمنستان پرهیزکردهاند. البته فقط در مرحله گروهی و زمان قرعهکشی، نه در مراحل بالاتر.
همچنین فیفا در مواردی، میزبانی کشورهایی که در منازعات نظامی و جنگهای داخلی و خارجی هستند را بهصورت کامل لغو میکند و بهصورت نمونه هرگز نگفته است که یک کشور میتواند میزبان اروگوئه باشد، اما میزبان فرانسه نه.
نهایت دخالت فیفا در قرعهکشیهای جام جهانی برای ملاحظات سیاسی، به جام جهانی ۱۹۷۰ مکزیک برمیگردد. زمانی که اسراییل برای اولین و تاکنون آخرین بار موفق شد به جام جهانی صعود کند. فیفا تصمیم گرفت اسراییل و مراکش به دلیل درگیریهای سیاسی، در یک گروه قرار نگیرند، اما منعی برای روبرو شدن این دو تیم در مراحل بالاتر یا قرار نگرفتن باهم در یک شهر قرار نداد.
جمهوری اسلامی نگران ویزای چه کسانی است؟
«مهدی تاج» رییس فدراسیون فوتبال مرداد۱۴۰۴ گفته بود: «آمریکا نسبت به کشور ما متخاصم است و هر کار شیطانی بتوانند انجام میدهند. چند احتمال وجود دارد، ممکن است به مجموعه ما بهغیراز بازیکنان و کادر فنی ویزا ندهند. به عبارتی بخواهند کاروان ما را سبک کنند.»
به نظر میرسد این مهمترین دغدغه فدراسیون و حاکمیت ایران برای جام جهانی ۲۰۲۶ باشد.
رسانه «ورزش مدیا» با اشاره به صحبتهای عباس عراقچی وزیر خارجه جمهوری اسلامی نوشته است: «وقتی فیفا بر صدور روادید تیمها تاکید کرده، چرا مسوولان هرروز به این موضوع دامن میزنند و روایتهای مختلف ارائه میدهند؛ شاید اساسا نگرانی اصلی نه تیم ملی، بلکه تاج و یارانِ همیشه در سفرش باشند. آنهایی که رویای «خودیسازی» در ورزشگاههای ایالاتمتحده را در سر میپرورانند.»
این رسانه با انتشار تصاویر «هواداران حکومتی» که در جریان جام جهانی ۲۰۲۲ و جام ملتهای ۲۰۲۳ که هر دو به میزبانی قطر برگزار شد نوشته است که تمامی دغدغه کنونی این مدیران، اعزام این جمعیت است، نه ویزای ملیپوشها.
ورزشمدیا همچنین به قوانین جدید آمریکا بر اساس دستور اجرایی «دونالد ترامپ» در ماههای گذشته اشارهکرده و نوشته است: «تصویب قانون منع صدور ویزا برای ایرانیها نگرانیهایی درباره ایجاد مانع از سوی دولت ایالاتمتحده به وجود آورده است؛ هرچند در این قانون، ورزشکاران حرفهای مستثنا شدهاند و عملاً مشکلی برای حضور آنان در آمریکا وجود ندارد.»
همچنین فدراسیون جهانی فوتبال نیز «صدور ویزا برای بازیکنان و مربیان» تیمهای حاضر در رقابتهای جام جهانی را «تضمین» کرده و آمریکا طبق قوانین باید به بازیکنان و مربیان تیم اجازه ورود بدهد.
وزارت خارجه جمهوری اسلامی اما فعلا پیشدستی کرده و گفته است که سه ماه پیش از مراسم قرعهکشی، با مدیران فیفا به هماهنگیهای لازم رسیدهاند تا ایران در چه قرعهای و با چه تیمهایی قرار بگیرد.
از بخش پاسخگویی دیدن کنید
در این بخش ایران وایر میتوانید با مسوولان تماس بگیرید و کارزار خود را برای مشکلات مختلف راهاندازی کنید
ثبت نظر