از دقایق ابتدایی بامداد روز اول آذر ۱۳۹۹، طرح تعطیلی گسترده در ایران آغاز خواهد شد. پیش از این، به طور قطع هیچ یک از طرح‌های مصوب و اجرا شده ستاد ملی مقابله با کرونا نتوانسته بودند تاثیر به سزایی در کنترل شیوع ویروس در ایران داشته باشند. حال با تشکیل قرارگاه ستاد در سه هفته اخیر و با هم‌عرض قرار گرفتن تصمیمات این قرارگاه با شورای امنیت ملی ایران، مصوبات آن به شکل قانون در آمده‌ و لازم‌الاجر شده‌اند؛ از ممنوعیت رفت و آمد درون و برون شهری گرفته تا تعطیلی کسب و کارهای غیرضروری.

طرح تعطیلی کامل دو هفته‌ای تهران؛ صورت مساله پاک شد

در حالی که در هفته منتهی به روز شنبه ۲۴ آبان، بسیاری از مقامات و نهادهای حکومتی از بررسی طرح تعطیلی دو هفته‌ای تهران گفته بودند اما این طرح در هفته گذشته اصلا مورد بررسی قرار نگرفت.

«مینو محرز» عضو ستاد ملی مقابله با کرونا و فوق تخصص ریه، «ایرج حریرچی» معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، «علیرضا زالی» رییس دانشگاه علوم پزشکی «شهید بهشتی» و رییس ستاد مقابله با کرونای استان تهران، «محسن هاشمی رفسنجانی» رییس شورای شهر پایتخت و بسیاری دیگر از مقامات جمهوری اسلامی هشدار داده بودند که اگر تهران تعطیل نشود، وضعیت از آن‌چه در حال حاضر است، بدتر خواهد شد.
حتی «نادر توکلی»، معاون درمان ستاد کرونا در استان تهران روز ۱۹ آبان ۱۳۹۹ در خصوص بررسی این طرح در ستاد ملی مقابله با کرونا گفته بود: «پیرو تصمیم هفته گذشته مبنی بر بستن خروجی شهرها و کنترل رفت و آمدها، پیشنهادی هم در خصوص تعطیلی دو هفته‌ای تهران از سوی ستاد کنترل بیماری در کلان‌شهر تهران به ستاد ملی داده شده و در اوایل هفته آینده این موضوع مجددا در دستور کار قرار خواهد گرفت.»

توکلی توضیح داده بود: «لاک دان یا قفل کردن کامل مد نظر است؛ ‌یعنی فقط ارگان‌های امدادی و خدماتی ویژه اجازه فعالیت دارند. در نتیجه، همه کارمندان و کارگران تعطیل می‌شوند و فقط مشاغل گروه یک مانند اورژانس، آتش‌نشانی، بیمارستان‌ها، فروشگاه‌های مایحتاج و مواد غذایی مردم می‌توانند فعالیت داشته باشند.»

با این وجود این اظهارات، از روز شنبه ۲۴ آبان دیگر خبری از تعطیلی تهران مطرح نشد و طرح جدیدی با عنوان «طرح جامعه» تصویب و اجرایی شد. حتی رسانه‌ها نیز در این خصوص دیگر خبری منتشر نکردند. انگار اصلا چنین پیشنهادی از ابتدا وجود نداشت.

براساس طرح مصوب جدید، یک سوم تا دو سوم کارمندان هم‌چنان باید در محل کار خود حاضر شوند و این خود به معنی شلوغی ناوگان حمل و نقل کلان‌شهرها، به ویژه تهران است.

تندخویی وزیر بهداشت تنها پشت میکروفن رسانه‌ها

در طرح‌های مصوب و اجرا شده پیشین، از سوی ستاد ملی مقابله با کرونا برای متخلفان از مصوبات جرایمی در نظر گرفته شده بود. مدتی پس از اجرایی شدن طرح‌ها، «سعید نمکی»، وزیر بهداشت جمهوری اسلامی گلایه و انتقاد کرد که چرا هیچ‌کس توسط ماموران جریمه نمی‌شود. با این حال، «سیما سادات لاری»، سخن‌گوی این وزارت‌خانه عنوان کرده است طرح‌های مصوب و اجرا شده تنها جنبه «هشدار» برای مردم داشته‌اند و هدف این نبوده است که کسی جریمه شود!
بی‌شک سعید نمکی به عنوان یکی از اصلی‌ترین اعضای ستاد ملی مقابله با کرونا و وزیر بهداشت کشور از این موضوع آگاه بوده است.

در روزهای گذشته و پیش از آغاز طرح تعطیلی گسترده نیز موردی مشابه در حال رخ دادن است. وزیر بهداشت روز چهارشنبه ۲۸ آبان در خصوص برخورد با متخلفان عنوان کرده بود: «غفلت در این مقطع چه از سوی مردم و چه از سوی مسوولان به معنای باخت است. پس اگر کسی تخلف کرد، باید رحم نکنیم. چراکه هرکس می‌تواند یک بمب ویروسی محسوب شود. چراکه امروز قدرت سرایت ویروس به ۱۰ نفر رسیده است و بیماری‌ها خانوادگی شده‌اند.»

او از مجریان طرح تعطیلی گسترده خواسته است در اجرای پروتکل‌های بهداشتی قاطعیت را از دست ندهند و هرگونه کتمان و گذشت در این امر را تعرض به حقوق دیگر شهروندان دانسته است.

در مقابل این ادعا، «حسن روحانی»، رییس جمهوری ایران در دیدگاهی مخالف وزیر بهداشت، روز شنبه ۲۴ آبان گفت: «ظاهر این طرح درست است که با جریمه‌ها و تعطیل مراکز فرهنگی و نظایر آن خود را بروز و ظهور می‌دهد اما بیشتر یک هشدار برای مردم است که بدانند این ویروس، ویروس فروردین و اردیبهشت نیست. در همه سال امکان شیوع وجود دارد.»

با گذشت ۱۰ روز از ۲۰ آبان ماه و ممنوعیت تردد شبانه، رفت و آمدها هم‌چنان در بسیاری از شهرها برقرار هستند و فعالیت کسب و کارها نیز با توجه به خبرهایی که از رسانه‌های ایران منتشر می‌شوند، تا ساعاتی پس از ساعت ۱۸ ادامه دارند.

در آخرین اظهار نظر، «روح‌الله چلونگر»، رییس «کمیسیون اقتصادی» «اتاق اصناف اصفهان» گفت در اجرای محدودیت تعطیلی از ساعت ۱۸ به بعد، اصناف قصد لج‌بازی ندارند اما مشکلات اقتصادی اجازه تکمین نمی‌دهد. او روز جمعه ۳۰ آبان توضیح داد: «امروز اصناف اصفهان یا ورشکسته علنی شده‌‌اند یا در صف ورشکستگی قرار دارند. درحالی‌ که دولت باید در این شرایط بسته‌هایی برای حمایت از صنوف تعریف کند.»

او گفت: «با توجه به این که چند روز از اجرای این طرح می‌گذرد، هم‌چنان شاهد باز بودن برخی واحدهای صنفی در گروه‌های دو، سه و چهار هستیم. از سوی دیگر، نظارت بر این واحدها به سختی انجام می‌شود. در حالی‌ که وقتی طرحی قرار است اجرا شود، باید نظارت بر آن نیز تعریف شود.»

باید منتظر بود و دید در طرح پیش‌ رو که از اول آذر ماه اجرا خواهد شد، آیا این‌بار نظارت‌ها مطابق میل آقای وزیر بهداشت پیش می‌روند یا هم‌چنان تندخویی‌های سعید نمکی تنها از پشت میکروفون رسانه‌ها است.

طرح معیشتی کرونا؛ درگیری جدید دولت و مجلس

چهارشنبه ۲۸ آبان، حسن روحانی، رییس جمهوری ایران در آستانه اجرای طرح جدید، با اشاره به فشار اقتصادی وارد شده بر جامعه به خاطر تعطیلی‌ها گفت: «به یک سوم جامعه برای چهار ماه یک بسته کمک معیشتی پرداخت خواهد شد.»

براین اساس، در چهار ماه آذر، دی، بهمن و اسفند ماهانه به ازای هر نفر، ۱۰۰ هزار تومان واریز خواهد شد. هم‌چنین یک وام یک میلیون تومانی به ۱۰ میلیون سرپرست خانوار که درآمد ثابت ندارند، داده می‌شود.

«همتی»، رییس کل بانک مرکزی نیز در این باره توضیح داد که بودجه این اقدام از محل اعتبارات ۷۵ هزار میلیارد تومانی اختصاصی نظام بانکی برای مقابله با آثار کرونا است.
او در یادداشتی آورده بود: «برای حفظ ثبات مالی و جلوگیری از انحراف از هدف تورمی، علی‌رغم نیاز به منابع مالی جهت تامین نیازهای معیشتی مردم، بانک مرکزی چاره‌ای جز ادامه سیاست‌های انضباطی خود و عدم انبساط جدید پولی ندارد.»

این در حالی است که پیش از این دولت جمهوری اسلامی در خصوص «طرح تامین کالاهای اساسی» که در مجلس شورای اسلامی تصویب شد، عنوان کرده بود منابع لازم را ندارد.

«مالک شریعتی»، نماینده مجلس شورای اسلامی نیز بلافاصله در واکنش به این طرح دولت گفته بود: «طرح الزام دولت به پرداخت یارانه کالاهای اساسی به مردم در شورای نگهبان به تایید رسید. دولت مکلف به اجرای قانون مصوب مجلس است و ستاد ملی مبارزه با کرونا هیچ گونه اختیار قانون‌گذاری برای تصویب منابع کلان تورم‌زا به منظور اجرای ایده‌های تقابلی‌‌اش با مجلس را ندارد.»

مشخص نیست در این بین چه پنهان‌کاری از سوی این دو قوه رخ داده است که مقامات دولتی با وجود این که گفته بودند قادر به تامین منابع مصوب مجلس نیستند اما طرحی که خود ارایه کرده‌اند را می‌خواهند اجرا کنند.

 

مطالب مرتبط:

گاه‌شمارکرونا در ایران؛ از انکار تا گورهای آهکی و شروع سیاست قرنطینه

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ فوریه ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ مارچ ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ آوریل ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ می ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ ژوئن ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ جولای ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ آگوست ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ سپتامبر ۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ اکتبر۲۰۲۰

گاه‌شمار کرونا در ایران؛ نوامبر ۲۰۲۰

{[ breaking.title ]}

{[ breaking.title ]}